Psychiatria

Jeżeli np. ktoś wygrał los na loterii i dlatego cieszy się, podskakuje, śpiewa, mówi chaotycznie i przeskakuje z tematu na temat - to jest to reakcja prawidłowa, fizjologiczna, jaką przejawiła sfera emocjonalna tego człowieka, a nie patologia. Obserwacja szerokiego wachlarza zachowań człowieka w różnych sytuacjach dostarcza czasem przykładów wprost zaskakujących i zdawałoby się nieprawdopodobnych w swym wyrazie. Przykładem na to stwierdzenie może być tak zwana "pozytywna rola urazu psychicznego". Jeżeli ktoś dozna straty osoby bliskiej, spotka go wypadek losowy, czy wreszcie choroba wymagająca długiego i intensywnego leczenia, to zwykliśmy w takich razach oczekiwać co najmniej reakcji apatycznej, hipodepresyjnej czy najogólniej mówiąc nerwicowej. Tymczasem w miejsce spodziewanych reakcji ujawnia się niezwykła sprawność działania, jasność myślenia i imponujące opanowanie, którego często brakło omawianej osobie wobec drobnych przykrości i niepowodzeń. Takie następstwa stresora psychicznego mogą wskazywać na to, że spodziewane wydarzenia o cechach obiektywnie ujemnych, typowych dla urazu psychicznego stają się czynnikiem o wyraźnej roli motywacyjnej, scalającej i ukierunkowującej działanie. Nie sposób w przewidzianych ramach podręcznika ukazać wszystkie nieprawidłowości aktywności psychicznej człowieka zdrowego psychicznie. Wybrano najbardziej reprezentatywnie, żeby ukazać, jakie zjawiska mogą mieć miejsce, a jeżeli już wystąpią, to badający winien pamiętać, że nie można ich przeoczyć w myśleniu diagnostycznym, bo mogą być zwiastunami schorzenia. Z drugiej strony nie należy jednak dopatrywać się patologii (choroby) tam, gdzie jej nie ma, a gdzie pojawiają się przemijające, drobne nieprawidłowości aktywności psychicznej, które należy dostrzegać i oceniać jako przejawy odczynu fizjologicznego ze strony psychiki.